Bilimde pekiştirme bağlamı ve keşif, mantıkçı pozitivistler tarafından öne sürülen anlayışlardır. Mantıkçı pozitivizm, bilimi metafiziğin karşısında daima öne çıkartmaya çalışmıştır. Bilimin, hayatın her alanında, rehber olması gerektiğini belirten görüşlerini de çeşitli temel prensiplere dayandırarak açıklamaya çalışmışlardır. Bilimsel bilginin doğrunalabilirlik özelliği Bilimsel ya da deneysel şeklinde nitelenen, diğer disiplinlere karşın bilimin üstünlük sağladığı düşünülen yöntemlere dayandığını …
Bilimin Birliği
Bilimin birliği tezi, mantıkçı pozitivistler tarafından öne sürülmüştür. Fizik, kimya, biyoloji gibi doğa bilimlerinin yanı sıra, tarih, sosyoloji, psikoloji gibi konusu bakımından doğa bilimlerinden, kategori bağlamında ayrı alanları da içerir. Ancak geliştirdikleri doğrulanabilirlik ilkesinin öngördüğü anlamlı doğrular ya da disiplinler listesinde, din, metafizik, normatif etiğe, sosyal bilimlere de yer yoktur. Mantıkçı pozitivistlere göre, toplum bilimleriyle …
Doğrulanabilirlik İlkesi nedir?
Doğrunabilirlik ilkesi, Mantıkçı pozitivizmi benimsemiş düşünürler tarafından geliştirilmiştir. Öncelikle bilimsel bilginin deneyime dayalı bir bilgi olduğunu göstermek, bilime bir sınır çekmek, daha doğrusu bilimi metafizikten ya da bilim olmayandan ayırabilmek için “doğrunabilirlik ilkesi” olarak bilinen meşhur ilkeyi geliştirmişlerdir. Söz konusu ilkenin, onların bilim anlayışlarında büyük bir önem taşıması nedeniyle, bu anlayışa aynı zamanda doğrulamacı bilim …
Mantıkçı Pozitivizm: Mantıkçı Pozitivist Bilim Anlayışı
Mantıkçı pozitivizm nedir? Mantıkçı pozitivist bilim anlayışı, bilim felsefesinin dört ana bilim görüşünden biridir. Mantıkçı pozitivizm, 19. Yüzyılda Comte tarafından kurulmuş olup, pozitivizm 20. Yüzyıldaki devamı niteliğindedir. Bu nedenle, neopozitivizm olarak da geçer. Mantıkçı pozitivizm dünyada 20. Yüzyılın ilk yarısında büyük etki yapmış olan, bilim tasavvuru ve bilim anlayışı üzerinden geliştirdiği, bilimsel dünya görüşüyle seçkinleştiği …
Bilim Felsefesi Nedir?
Bilim felsefesi, felsefenin bilimi konu edinen alt dalı, disiplinidir. Bilim felsefesi disiplini, bilimin doğasına ve özellikle de yöntemlerine, kavramların, ön kabullerine dayanır. Aynı zamanda bilimin, entelektüel disiplinlerin genel şemasındaki yerine ilişkin araştırmaları da içerir. Bilim felsefesi, ilgili araştırmaları, felsefi yöntemleri ve esas olarak da rasyonel, eleştirel bir sorgulama yöntemi kullanarak gerçekleştirir. Bilim, felsefenin uzun zamandır …
İlk İlkelerin Bilimi Olarak, Metafizik
İlk ilkelerin bilimi metafizik, metafiziğin üçüncü bir alanı doğrultusunda ilk ilkelere dair soruşturmalardan oluşur. Aynı zamanda metafiziksel problemlerin, üçüncü bir öbeği olan, doğayla ilgili araştırmalardan kaynaklanan sorunların oluşturduğu bölümdür. Metafizik açısından, doğa, bu bölümde; dünyanın ve kozmosun bütünüyle özdeş olmak yerine, doğa bilimleri tarafından konu alınan, kendi yasallılığına sahip özel bir varlık alanı olarak değerlendirilir. …
Metafiziksel Kozmoloji
Metafiziksel kozmoloji, metafiziğin ikinci ana bölümünün diğer kesiti, felsefi bir kozmolojiden oluşur. Evren bilim, anlamına gelen kozmoloji, elbette günümüzde fizik biliminin bir parçası haline gelmiş olan bilimsel kozmolojiden farlılık gösterir. Felsefi ya da metafiziksel kozmoloji, ondan bilimsel deney ya da araştırmalardan ziyade, rasyonel bir analize dayanmak bakımından farklılaşır. Metafiziksel kozmolojinin en önemli sorunu, evrenin maddi …
Teolojik Metafizik
Teolojik metafizik yani teolojik kozmolojik metafizik, metafiziğin ikinci ana bölümü, teoloji ve kozmolojisiyle özdeşleşen bir disiplin, araştırma türüdür. Teolojik metafizik, bütün olarak varlığının kaynağının, kozmosun ilk nedeninin ne olduğu sorusu üzerinde yoğunlaşır. Kozmolojik metafizik- metafiziksel kozmoloji ise, metafizik evrenin nihai bileşenlerinin ne olduğu, onun varoluşunun bir amacı olup olmadığı, evrendeki düzenin nasıl açılanabileceği sorularına bir …
Varoluş Felsefesi
Varoluş felsefesi, birbirlerine bütünüyle karşıt konumlarda yer alan, töz metafiziği ile oluş metafiziğinin aynı noktada buluştuğu noktadır. Her ikisinin de varlığı konu almaları, geliştirilen gerçeklik tasarımını aynı şekilde insana da uyguladıkları görülür. Buna göre, insan her iki metafizik anlayışında da numenal ve fenomenal boyutu itibarıyla ikiye ayrılır. Materyalist töz metafiziğinde olduğu gibi, zihinsel boyutu beyinle …
Oluş Felsefesi
Süreç ya da oluş felsefesi Süreç ya da oluş felsefesi, töz metafiziğinin değişmeyi reddeden veya onu en iyi durumda, tözsel varlığa tabii kılan, statik bir varlığı temsil ettiği ve özellikle modern dönemden itibaren, bilimsel dünya görüşünün metafiziksel ifadesi haline gelen, yani kısacası statik bir varlık anlayışına temel oluşturan, töz metafiziğine karşı çıkarak, yaratıcı gelişme ve …












